Octopus ‘Casper’ – de strijd om de diepzee

Octopus ‘Casper’ is het gezicht van de strijd om de diepzee nu mijnbouwbedrijven azen op mineralen op de bodem van de diepzee.
Op kilometers diepte dringt nauwelijks licht en zuurstof door. Daar, in de diepzee vertraagt het leven tot een tempo waar de moderne mens zich weinig bij kan voorstellen. Hier wonen koralen die honderden jaren oud worden en sponzen die millennia aan zich voorbij zien trekken. En ‘Casper’. Een pas enkele jaren geleden ontdekt, doorschijnend wit, mediageniek octopusje dat vermoedelijk jaren over haar eieren waakt tot ze uitkomen.
Casper (de social media-naam voor de nog onbekende soort) legt haar eieren in sponzen die op zo’n 4.000 meter diepte groeien op zogeheten mangaanknollen. Dat zijn keivormige stenen die de metalen mangaan, koper, nikkel en kobalt kunnen bevatten en die er op hun beurt miljoenen jaren over hebben gedaan om te ontstaan. Die knollen zijn nu nog verboden vruchten voor bedrijven die de kostbare metalen willen winnen, maar daar kan binnenkort verandering in komen.
Volgens internationale afspraken moeten deze zomer de belangrijkste regels bekend worden voor het ontginnen van de schatten op de zeebodem in internationale wateren. Dit gebied, dat in het verdrag van de Verenigde Naties voor het Recht van de Zee ‘the Area’ wordt genoemd, beslaat de helft van het zeeoppervlak op aarde.

En nu komt het: In het VN-zeerechtverdrag (1982) staat dat het beheer van alle rijkdommen in the Area ten goede moet komen aan iedereen. Want: „Het gebied en zijn rijkdommen zijn het gemeenschappelijk erfdeel van de mensheid.” Je gelooft je ogen niet. De octopus, sponzen, koralen en al het andere leven op grote diepte (waar de mens niets te zoeken heeft) is volgens dat verdrag niet van zichzelf, maar overgeleverd aan wat aardbewoners over het leven in zee beslissen.

Lees het artikel in NRC, 21 januari 2023